Klub Historyczny im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” w Piotrkowie Trybunalskim
Spotkanie Klubu poświęcone zagadce kapitana »Z24«
16 listopada 2011 r. w Instytucie Historii Uniwersytetu Jana Kochanowskiego Filia w Piotrkowie odbyło się kolejne spotkanie Klubu Historycznego im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” w Piotrkowie Trybunalskim. Dotyczyło ono rozbicia struktur Konspiracyjnego Wojska Polskiego.
Spotkanie otworzył przewodniczący Klubu Paweł Wąs, witając przybyłych.
Następnie wykład pt. „Zagadka kapitana »Z 24«. Rozpracowanie Konspiracyjnego Wojska Polskiego w 1946 r. przez Informację Wojskową” wygłosił dr Jerzy Bednarek, zastępca naczelnika Oddziałowego Biura Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów IPN w Łodzi. Prelegent w swym wystąpieniu przedstawił dzieje jednej z największych prowokacji, jaką Informacja Wojska Polskiego przeprowadziła wobec zbrojnego antykomunistycznego podziemia w Polsce. W jej wyniku podający się za wysłannika gen. Andersa agent Głównego Zarządu Informacji WP ps. „Siwiński”, działając jako kapitan »Z 24«, doprowadził do aresztowań i fizycznej likwidacji oddziałów Konspiracyjnego Wojska Polskiego działających na terenie województwa łódzkiego po aresztowaniu Stanisława Sojczyńskiego „Warszyca”. Agent »Z 24« cechował się dużym wyrachowaniem, wielokrotnie zmieniając tożsamość, oraz niezwykłą bezwzględnością, wydając na pewną śmierć kolejne ofiary. Pomimo wiernej służby i licznych „sukcesów”, również „Siwiński” padł ofiarą stalinowskich represji. Zygmunt Lercel – bo takie naprawdę nosił nazwisko – został skazany na śmierć przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie. Wyrok wykonano 1 czerwca 1950 r.
Wykładowi towarzyszyła prezentacja multimedialna, na którą składały się fotografie i dokumenty dotyczące omawianej postaci.
W spotkaniu uczestniczyli członkowie Klubu oraz zaproszeni goście, wśród których należy wymienić gen. bryg. Stanisława Burzę-Karlińskiego – prezesa Zarządu Okręgu Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej w Piotrkowie Trybunalskim, mjr dr Halinę Kępińską-Bazylewicz „Korę” – wiceprezes Zarządu Okręgu ŚZŻAK w Piotrkowie, Wicestarostę Powiatu Bełchatowskiego Marka Jasińskiego. Władze uczelni reprezentował Prodziekan Wydziału Filologiczno-Historycznego dr Janusz Budziński. Obecni byli również członkowie Związku Byłych Żołnierzy Konspiracyjnego Wojska Polskiego Oddział w Piotrkowie, Związku Represjonowanych Politycznie Żołnierzy Górników Oddział w Piotrkowie, NSZZ „Solidarność” Regionu Piotrkowskiego. Licznie stawiła się młodzież z piotrkowskich szkół ponadgimnazjalnych: IV Liceum Ogólnokształcącego im. gen. S. Roweckiego „Grota”, Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Piotrkowie oraz studenci historii i stosunków międzynarodowych UJK. Na spotkanie przybyło ok. 100 osób.
Na mocy porozumienia o współpracy, zawartego w czerwcu 2010 r. między Oddziałem Instytutu Pamięci Narodowej w Łodzi i Aresztem Śledczym w Piotrkowie, wykład dotyczący kapitana »Z 24« został tego dnia przedstawiony również w Areszcie Śledczym w Piotrkowie.
